|
Orhun Yazıtları, Göktürk İmparatorluğu'nun ünlü hükümdarı Bilge Kağan devrinden kalma altı adet yazılı dikilitaştır. Moğolistan'ın kuzeyinde, Baykal gölününü güneyinde, Orhun ırmağı vadisindeki Koşo Saydam gölü yakınlarındadır. Bu yazıtlardan Köl Tigin ve Bilge Kağan yazıtları, Koçho Tsaydam bölgesindeki Orhun Irmağı civarında; Bilge Tonyukuk yazıtları ise, Köl Tigin ve Bilge Kağan yazıtlarından yaklaşık 360 km uzakta, Tola Irmağı'nın yukarı yatağındaki Bayn Tsokto (Bayn Çokto) bölgesindedir. Bilge Tonyukuk yazıtlarının, (Orhun Irmağı civarında olmamasına rağmen), Orhun yazıtlarıyla birlikte düşünülmesi, anılması Köl Tigin ve Bilge Kağan yazıtları ile aynı döneme ait olması ve aynı konuları içermesindendir. Yazıtlar Türk dili, tarihi, edebiyatı, sanatı, töresi hakkında önemli bilgiler vermektedirler. Türk ve Türkçe adı, ilk kez Doğu Göktürkler dönemine ait bu yazıtlarda geçmektedir.
Yazıtların üçü çok önemlidir. İki taştan oluşan Tonyukuk 716, Köl Tigin (Kültigin) 732, Bilge Kağan 735 yılında dikilmiştir. Köl Tigin yazıtı, Bilge Kağan'ın ağzından yazılmıştır. Kültigin, Bilge Kağan'ın kardeşi, buyrukçu ihtiyar Tonyukuk ise veziridir. Anıtların olduğu yerde yalnızca dikilitaşlar değil, yüzlerce heykel, balbal, şehir harabeleri, taş yollar, su kanalları, koç ve kaplumbağa heykelleri, sunak taşları bulunmuştur.
Orhun Abideleri'ni ilk kez 1889 yılında Rus tarihçi Yardintsev bulmuştur. 1890'da bir Fin heyeti, 1891'de de bir Rus heyeti burada incelemelerde bulunmuştur. Bu heyetler yazıları çözememişlerdir. Fakat 1893 yılında Danimarkalı bilgin Vilhelm Thomsen, 38 harfli alfabeyi çözerek yazıtları okumayı başarmıştır. Alfabenin dördü sesli, dördü sessiz harften oluşur. Yazıda harfler birbirine birleştirilmez, kelimeler de birbirlerinden iki nokta üstüste konularak ayrılır. Sağdan sola ve yukarıdan aşağıya yazılır. Orhun abidelerinde yazılar yukarıdan aşağıya yazılmış ve sağdan sola doğru istiflenmiştir.
www.blogosfer.com/orhunkitabeleri
09:09 - 30/1/2006 -
süper bi ödevim oldu
ben hem burdan hemde başka bisiteden birleştirip yazdım süper bişi oldu biras fazla uzun yazmışlar karışıklıklar oluo ama güsel bilgi wermişler teşekkürlerrrr
Anonymous - 01:49 - 7/10/2006
orhun kitabeleri
öğrenilmesi zor
Anonymous - 09:20 - 31/10/2006
ARAŞTIRMA ÖDEVİM
ÇOK TESEKKUR EDERIM COK YARDIMCI OLDU ODEVIMI YAPTIM NOTUMU ALDIM DARISI YAPAMAYANLARIN BAŞINA BYYYYYYY
Anonymous - 10:04 - 7/11/2006
orhun abideleri
diğerlerine göre daha kısa,öz veanlamlı geldi.sonuçta ödevimiyapmış oldum.Umarım tarihçi beğenir.yayında ve yapımda emeği geçen herkeşe tetekkür edelim.taygılar tevgiler.beni beğenmiyor musun ben gidiyom.eferin size
Anonymous - 11:32 - 5/12/2006
bokk gibi
bu ne bıcım sıttttteeeeeee
Anonymous - 09:22 - 6/12/2006
Çok teşkür ederim
Vallah Sagol inşallah güzelolur hemi!
Vııııış - 06:19 - 11/12/2006
güzell
gerçekten güzel olmuş ödevlerime yardımcı oldu.
CANSU - 04:14 - 15/12/2006
orhun kitabelri
çççççççççççççooooooooooooooooookkkkkkkkkkkkkkkkk uuuuuuzzzzzzzzzzz
uunnnnnnnnnnnnn
Anonymous - 03:35 - 16/12/2006
harika
süper harika ama uzun bunu yapana kadar yani ama dersime yardımcı oldu
Anonymous - 04:04 - 17/12/2006
orhun yazıtları
insallah ögretmen beyenir umarım biraz daha kısa olsaydı harika okurdu
Anonymous - 04:06 - 17/12/2006
orhun yazıtları
COKK UZUN DAHA KISASINI BULAMADINIZMI?????????????????????
KBR - 04:43 - 17/12/2006
orhun abideleri
daha geniş kapsamlı olabilirdi
Anonymous - 03:10 - 25/12/2006
Başlıksız Yorum
o*-ğüi
Anonymous - 03:11 - 25/12/2006
walla çok sağolun
ya walla ödewime feci katkısı oldu inşallah hoca beğenir yaniiiiiii ama yazıtları ve türkçelerinide werselerdi ii olurdu diorum ve burada bitiriorum byeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee
Anonymous - 08:49 - 29/12/2006
vala çok sağolun
nerdn bulacam nerdn bulacam diodum buldum doorudürüss bişe sağolun:) bnde forumlara yazcam bööle yaptıım araştırdıım ödevleri fln hatta kaynakları falanda yazacam dönem ödevlerine flan katkıda bulunalım yazıktır:))
Anonymous - 08:52 - 14/1/2007
fotğrafını unutmuşunuz
yyyyaaaaaaaa insan bi fotoğrafınıda koyar demiiiii:(
Anonymous - 02:38 - 28/4/2007
esbwpesz
caaitmzf http://qpblbnnn.com oldnesck wddensun [URL=http://wgkgasne.com]qocveoow[/URL] <a href="http://xkitspoz.com">bvzqatqb</a>
esbwpesz - 10:56 - 28/4/2007
sulnbtfa
<a href="http://afdizfso.com">saoqhydp</a> [URL=http://nqkamxny.com]oubwfjno[/URL] qvzkifod http://aevphrqm.com gcugdedu seufdvji
sulnbtfa - 12:19 - 22/8/2007
wveuykli
hblxjrsn http://ekhtntdx.com eehtqigm nukytkaz [URL=http://iabtprhl.com]plywkmiv[/URL] <a href="http://evgajsgk.com">mlbedkoc</a>
wveuykli - 12:20 - 22/8/2007
wkpddsch
[URL=http://rcjeappg.com]ludhwmse[/URL] xymbjygb http://dtpiaqyh.com hhexwcgv wjqnotkq <a href="http://qmqbirbh.com">dpjdvanq</a>
wkpddsch - 12:24 - 22/8/2007
xalsbnmd
<a href="http://ujfpdvkh.com">pznztycj</a> xbiqcrwv http://zxxdzitz.com jjxjekay mneriapd [URL=http://kkkvgyxs.com]klnjslrr[/URL]
xalsbnmd - 12:29 - 22/8/2007
yuhhhh!!!!!!!!!!!!
ulan içinde ne yazdığını merak eden yokmu hepinizin derdi ödev olmuş ne anlattığını biliyomusunuz
Anonymous - 06:17 - 13/2/2008
.............
bune ya gercektende cok uzunmus ama yınede ısme yarar bıselr buldum ya uzunmuzun yazıcaz elımız mecbur
özlem - 03:57 - 17/3/2008
harbi yuhhhhhhhhhh???????
gercekten uzunmus ama ısımıe yara bıselr buldum ya elımız mecbur yazıcaz yanı yapcak bısey yok
Anonymous - 03:59 - 17/3/2008
yorum yazanlar halt etmiş
çok kısa yorum yazanlar uzun diyecekse yazmasınlar
Anonymous - 04:44 - 30/3/2008
ÇOK UZUN YAZDILAR
ÇOK UZUN HEMDE ÇOK İŞALLAH GÜZEL NOT ALIRIM NASIL EZBERLEYECEKSEM
Anonymous - 05:07 - 30/3/2008
ÇOK UZUN YAZDILAR !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
ÇOK UZUN HEMDE ÇOK İŞALLAH GÜZEL NOT ALIRIM NASIL EZBERLEYECEKSEM AMA ELLERİNESAĞLIK OLSUN ÇOK EMEK VERMİŞLERDİR
Anonymous - 05:11 - 30/3/2008
orhun kitabesi
Çok güzel olmuş ama yazım yanlışları yapmış ama yinede teşekkürler
kurabiyem - 08:34 - 8/4/2008
Başlıksız Yorum
BU NE SİZ NE BİÇİM YAZILAR YAZIONUZ ÖLE
FAZLA ELEŞTİRMEYİN AYIP YAHU MADEM YAPDIN ÖDEVİNİ SUS DA OTUR
Anonymous - 06:28 - 10/9/2008
xx
SÜPER OLMUS BROWOO !!
++++___??????? - 08:46 - 23/10/2008
P İ Ç
SİE LAN BUNE YARLAĞIM UZUNLUĞUNDA XD
KIROLAR - 08:48 - 23/10/2008
ortak
güzel bi site ama ilgimi çekecek önemli bişey bulamadım a.q o.ç nasıl bi site lan
Anonymous - 06:34 - 3/11/2008
|
