MEŞRUTİYET DÖNEMİ ÇOCUK EDEBİYATI
Meşrutiyet dönemi, çocuk edebiyatımız açısından önemli bir dönemdir.
Kanun-i Esasi ile birlikte; siyasal, toplumsal hayattaki köklü değişiklikler, üç büyük savaş, isyan ve ayaklanmalar ve Osmanlı Devletinin yıkılmaya yüz tutuşu...
Özellikle meşrutiyet yılları kültür ve edebiyatı ile ilgili araştırmalarıyla tanınan Cüneyd Okay, “Meşrutiyet Dönemi Çocuk Edebiyatı” (Medyatek Araştırma Kitapları, İst. 2002) eserinde, Meşrutiyet dönemi çocuk edebiyatının özellikleri hakkında genel değerlendirmelerde bulunduktan sonra, o dönemin “çocuk şiiri”ni tematik bir sınıflamaya göre vermiş. Şiirler; Meşrutiyet, didaktik, anne, mevsim, vatan, bayrak, hayvan, çiçek, dinî, tabiat, okul, fabl türü şiirler başlıklarıyla sunulmuş.
Okay’ın çocuk edebiyatıyla ilgili Eski Harfli Çocuk Dergileri gibi çok önemli araştırması yanında Osmanlı Çocuk Hayatında Yenileşmeler, Himaye-i Etfal Cemiyeti, Meşrutiyet Çocukları gibi “çocuk”la ilgili çalışmaları da bulunuyor.
Meşrutiyet dönemi dergilerinin kapaklarından ve o dönem çocuk fotoğraflarından örneklere yer verilmesi, kitabı çok daha ilgi çekici ve sevimli kılıyor.
Çocuk edebiyatımızın ilk örneklerini günümüze taşıyarak, çocuk edebiyatı birikimimizi değerlendiren Okay’ın bu nitelikli çalışması, çocuk edebiyatımızın önemli kaynakları arasında yer alacak.
Rıfkı Kaymaz
Türkiye Yazarlar Birliği, Türkiye Kültür ve Sanat Yıllığı
2001-2004, Ankara 2004, sh.342
|